RAQAMLI MULOQOT DISKURSIDA PRAGMATIK ASIMMETRIYA VA LISONIY TRANSFORMASIYA: NAZARIY-METODOLOGIK ASOSLAR
Keywords:
Raqamli diskursdagi lisoniy va pragmatik o‘zgarishlarning nazariy-metodologik poydevori kompyuter vositachiligidagi muloqot hamda matn tilshunosligi nazariyalariga borib taqaladi.Abstract
Zamonaviy tilshunoslik va kommunikativ lingvistika sohasida axborot-kommunikatsiya texnologiyalarining shiddatli rivojlanishi muloqotning yangi, ya’ni raqamli va virtual shakllarini yuzaga keltirdi. Elektronnashrlar, ijtimoiy tarmoqlar va rasmiy-institutsional messendjerlar orqali amalga oshiriladigan yozma va og‘zaki muloqot sintezi an’anaviy lisoniy normalar hamda pragmatik strategiyalarning keskin transformatsiyasiga olib kelmoqda. Ushbu jarayonda matnning qisqarishi, asinxron muloqot muhiti hamda verbal bo‘lmagan vositalarning (paralingvistik va ekstralingvistik markerlarning) cheklanganligi muloqot ishtirokchilari o‘rtasida pragmatik asimmetriya hamda lingvistik uzilishlarni keltirib chiqarmoqda. Raqamli diskursda muloqot subyektlarining lisoniy xulq-atvorini va pragmatik strategiyalarini mavjud nazariy adabiyotlar hamda lingvistik konsepsiyalar asosida tadqiq etish zamonaviy muloqotning kognitiv va sotsiolingvistik mexanizmlarini konseptual tizimlashtirish imkonini beradi.
References
1.Baron N. S. Ekrandagi til: Yozuv va o‘qishning raqamli dunyoda o‘zgarishi. – Oksford universiteti nashriyoti, 2015.
2.Kristal D. Til va Internet: Kompyuter vositachiligidagi muloqot lingvistikasi. – Kembrij universiteti nashriyoti, 2006.
3.Kemerer L. Raqamli diskursda tekstologiya va pragmatik modifikatorlar. – Mouton de Gruyter, 2018.
4.Sperber D., Uilson D. Dolzarblik: Muloqot va kognitivlik. – Blekvell, 1995.
5.Tushon K. Elektron muloqot pragmatikasi va matn transformatsiyasi. – Rutledj nashriyoti, 2014.
6.Xerring S. S. Kompyuter vositachiligidagi diskurs tahlili: Nazariya va amaliyot. – Djordjtaun universiteti nashriyoti, 2004.
7.Xolms J. Sotsiolingvistika va raqamli muloqotdagi pragmatik strategiyalar. – Longman nashriyoti, 2013.